IV Festiwal Kultury Ormiańskiej – śląska odsłona w Katowicach
IV Festiwal Kultury Ormiańskiej to wydarzenie o zasięgu ogólnopolskim, poświęcone dziedzictwu jednej z najstarszych mniejszości obecnych na ziemiach polskich. Tegoroczna edycja rozpoczęła się w Warszawie koncertem chóralno-orkiestrowym z udziałem ponad 80 artystów: Śląskiej Orkiestry Kameralnej, zabrzańskiego chóru Resonans con Tutti oraz solistów, którzy wystąpili pod batutą kompozytora Grigora Arakeliana.
Finał festiwalu odbędzie się 27 września 2025 roku w Katowicach. W programie: wystawa historyczna, konferencja naukowa i koncert Arsen Petrosyan Quartet. Wszystkie wydarzenia mają charakter otwarty i są bezpłatne dla publiczności.
Edycja 2025 przypada w czasie szczególnym – roku obchodów 110. rocznicy ludobójstwa Ormian w Imperium Osmańskim oraz 20-lecia uchwały Sejmu RP, uznającej te wydarzenia za zbrodnię ludobójstwa. Festiwal nie ogranicza się jednak do wspominania dramatycznych kart historii – akcentuje również ciągłość kultury i tożsamości ormiańskiej, od wieków współtworzącej historię Rzeczypospolitej.
Wystawa „Świadkowie” – Biblioteka Śląska, godz. 13:00
Festiwal rozpocznie się otwarciem wystawy „Świadkowie” w Bibliotece Śląskiej (Plac Rady Europy 1), przygotowanej we współpracy z Muzeum Ludobójstwa Ormian w Erywaniu. Ekspozycja po raz pierwszy prezentowana jest w Polsce w tak szerokim zakresie.
Przedstawia relacje bezpośrednich świadków – misjonarek, lekarzy, dyplomatów i międzynarodowych obserwatorów, których raporty i fotografie dokumentują skalę zbrodni oraz akty ludzkiej solidarności.
Jedna z plansz poświęcona jest Leopoldowi Gaszczykowi – pochodzącemu ze Śląska fotografowi, który dokumentował losy ormiańskich uchodźców w Syrii, współpracując m.in. z Karen Jeppe. Jego unikalne zdjęcia stanowią poruszające świadectwo zagłady i ratunku.
Konferencja naukowa – po wernisażu
Bezpośrednio po otwarciu wystawy odbędzie się konferencja pt.
„Pamięć historyczna mniejszości ormiańskiej w Polsce – w 110. rocznicę ludobójstwa Ormian”.
Wystąpią:
prof. Krzysztof Stopka (Uniwersytet Jagielloński)
dr hab. Andrzej Zięba (Uniwersytet Jagielloński)
dr Tomasz Krzyżowski (Uniwersytet Jagielloński)
dr Andrzej Gliński (Instytut Piramowicza)
dr Dominika Macios (Instytut Studiów Ormiańskich, Katolicki Uniwersytet Pétera Pázmánya w Budapeszcie)
Piotr Oczkowski (Ormiańsko-Polski Komitet Społeczny)
Konferencja podejmuje temat ludobójstwa Ormian oraz sposobów, w jakie historia ta została zachowana, udokumentowana i upamiętniona przez społeczność ormiańską w Polsce. Wśród kontekstów refleksji znajdzie się także 90. rocznica śmierci Komitasa – kompozytora, duchownego i świadka zagłady, który odegrał kluczową rolę w zachowaniu ormiańskiego dziedzictwa muzycznego.
Koncert Arsen Petrosyan Quartet – godz. 18:00, Katowice Miasto Ogrodów
Wieczorem, o godz. 18:00, w Sali Koncertowej Katowice Miasto Ogrodów, wystąpi Arsen Petrosyan Quartet – jeden z najważniejszych zespołów muzyki ormiańskiej na świecie.
W skład zespołu wchodzą:
Arsen Petrosyan – duduk
Astghik Snetsunts – qanun
Vladimir Papikyan – santur
Avetis Keoseyan – dhol i perkusja
Arsen Petrosyan uważany jest za jednego z najwybitniejszych dudukistów swojego pokolenia. Kontynuuje tradycję mistrzów takich jak Djivan Gasparian i Gevorg Dabaghyanyan, rozwijając własny język artystyczny. Współpracował m.in. z Steve’em Hackettem (Genesis), kompozytorem Ihabem Darwishem oraz grającym na oud Omarem Baszirem. Jego koncerty transmitowały Mezzo TV, Medici.tv, BBC i BR-Klassik.
Koncert w Katowicach dedykowany będzie pamięci Komitasa – prekursora ormiańskiej etnomuzykologii, który zebrał i opracował tysiące pieśni ludowych, tworząc fundament współczesnej muzyki Armenii.
Wstęp wolny
Wstęp na wszystkie wydarzenia jest bezpłatny.
Bezpłatne wejściówki na koncert można odebrać w kasie Katowice Miasto Ogrodów.
*Wydarzenie współfinansowano z budżetu województwa śląskiego.
